De Quervain Tenosinoviti: Fizyoterapi Yaklaşımları ve Rehabilitasyon Rehberi

De Quervain Tenosinoviti: Fizyoterapi Yaklaşımları ve Rehabilitasyon Rehberi

De Quervain Tenosinoviti Nedir?

De Quervain tenosinoviti, başparmak tarafındaki el bileğinde bulunan tendonların (özellikle abductor pollicis longus (APL) ve extensor pollicis brevis (EPB)) kılıfında gelişen inflamasyon ile karakterize ağrılı bir muskuloskeletal durumdur. Bu inflamasyon, tendonların kayganlığını azaltarak hareket sırasında ağrı ve fonksiyon kaybına yol açar.

Nedenleri ve Risk Faktörleri

De Quervain tenosinoviti genellikle tekrarlayıcı stres ve aşırı kullanım ile ilişkilidir. En yaygın nedenler şunlardır:

• Tekrarlayan başparmak ve el bileği hareketleri (telefon kullanımı, yazı yazma)
• Bebek taşıma (özellikle doğum sonrası annelerde)
• Aşırı kullanım yaralanmaları
• Romatizmal hastalıklar
• El bileğine direkt travma

Klinik Bulgular

Hastalar genellikle aşağıdaki şikayetlerle başvurur:

• El bileğinin radial (başparmak) tarafında lokalize ağrı
• Başparmak tabanında hassasiyet ve şişlik
• Kavrama ve sıkma hareketlerinde artan ağrı
• Başparmak hareketlerinde kısıtlılık
• Bazen krepitasyon hissi

Klinik Değerlendirme ve Tanı

Fizyoterapist tarafından yapılan kapsamlı değerlendirme, tedavi planının temelini oluşturur:

• Ağrı değerlendirmesi: VAS / NPRS
• Eklem hareket açıklığı (ROM) ölçümü
• Kavrama ve pinch kuvvet testi
• Fonksiyonel değerlendirme (DASH, PSFS)

Özel Test: Finkelstein Testi

Başparmak avuç içine alınarak el bileği ulnar deviasyona getirilir. Bu manevra sırasında ağrı oluşması testin pozitif olduğunu gösterir ve De Quervain tanısını destekler.

Fizyoterapi Yaklaşımları

1. Akut Dönem (Ağrı Kontrolü)

Bu dönemde amaç inflamasyonu azaltmak ve ağrıyı kontrol altına almaktır:

• Aktivite modifikasyonu ve istirahat
• Kriyoterapi (günde 2–3 kez, 10–15 dakika)
• Thumb spica splint ile immobilizasyon
• Elektroterapi:
  • Ultrason
  • TENS

2. Subakut Dönem (Mobiliteyi Geri Kazanma)

Ağrının azalmasıyla birlikte kontrollü hareketlere başlanır:

• Ağrısız aralıkta ROM egzersizleri
• Tendon kaydırma egzersizleri
• Yumuşak doku mobilizasyonu
• APL ve EPB kaslarına yönelik germe egzersizleri

3. Güçlendirme Dönemi

Bu aşamada amaç kas gücünü ve dayanıklılığı artırmaktır:

• İzometrik → izotonik egzersiz progresyonu
• Terapi hamuru veya yumuşak top ile kavrama egzersizleri
• Direnç bandı ile başparmak ve el bileği egzersizleri

4. Fonksiyonel Rehabilitasyon

Hastanın günlük yaşam aktivitelerine güvenli dönüşü hedeflenir:

• Ergonomik düzenlemeler (nötral el bileği pozisyonu)
• Aktiviteye özgü egzersizler
• Kademeli yüklenme prensibi ile fonksiyonel geri dönüş

Tıbbi Tedavi Seçenekleri

Fizyoterapiye ek olarak bazı durumlarda medikal tedavi gerekebilir:

• NSAİİ (non-steroid antiinflamatuar ilaçlar)
• Kortikosteroid enjeksiyonları
• Cerrahi (dirençli ve ileri vakalarda nadiren)

Sonuç Ölçümleri ve Takip

Tedavi sürecinde ilerlemeyi değerlendirmek için:

• VAS / NPRS (ağrı düzeyi)
• DASH skoru
• Kavrama kuvveti (dinamometre)
• PSFS (hasta spesifik fonksiyonel ölçek)

Prognoz ve İyileşme Süreci

Erken dönemde başlanan fizyoterapi, prognozu belirgin şekilde iyileştirir. Çoğu hasta:

• 3–8 hafta içinde belirgin iyileşme
• 2–3 ay içinde fonksiyonel geri dönüş

elde eder.

Kaynaklar

1. Ilyas AM, Ast M, Schaffer AA, Thoder J. De Quervain Tenosynovitis of the Wrist. J Am Acad Orthop Surg.
2. Huisstede BM et al. Effectiveness of interventions for de Quervain’s disease. Arch Phys Med Rehabil.
3. American Society of Hand Therapists (ASHT) Clinical Guidelines
4. Michlovitz SL. Thermal Agents in Rehabilitation.
5. Kisner C, Colby LA. Therapeutic Exercise: Foundations and Techniques.
6.